Inloggen

   Ingezonden
  Naar alle inzendingen
  ingezonden op 16-07-2014 door Han.k
  Verslag wrakduik 6/7/2014
 
 
   
 

Inleiding

Op zondag 6/7/2014 zijn Cor en Han met de Zeester gaan wrakduiken op de Noordzee. De Zeester is sinds 1989 eigendom van Klaas Koch en vaart regelmatig uit met een vrij vaste ploeg van liefhebbers die het vooral gaat om wrak trofeeën (schatzoeken?) en minder om het duiken zelf. Via een email of telefoontje is het mogelijk als gast mee te gaan. Zoals de schipper duidelijk aangaf, je kunt mee als (welkome) gast maar de boot is niet te huur en bestemming en vertrektijd worden bepaald door de kapitein, kentering en weersomstandigheden. De Zeester is een relatieve kleine boot van 16.5 meter lang en is in 1938 is Nederland gebouwd. De Zeester was oorspronkelijk voorzien voor de binnenwateren maar voldoet nu uitstekend voor duiktochten op de Noordzee.

 

Voorbereiding

Hoewel je als gast meegaat, is het nuttig en leuk de weersverwachting en de kentering te bepalen. Volgens Buoyweather.com werden in de morgen golven van 0.5 meter en in de middag van 1.0 meter verwacht. Dit is aan de grens waarop nog gedoken kan worden. De kentering ligt volgens de schipper circa een uur na hoog of laag tij van de Laurensoog haven en werd rond 11:30 uur verwacht. Daar de bestemming op 2 uur varen lag, was de vertrektijd bepaald op 7:00 uur s‘ochtends. Het was dus vroeg opstaan voor de Assenaren, zeker voor de voetbalfans en we zaten al om circa 6:00 uur in de auto. Daar de Noordzee wrakken op een diepte van 25 tot 30 meter liggen was namen we een 15 liter fles mee met minstens 200 bar druk. Verder volle of nieuwe batterijen voor de lamp(en) en een SMB (survice marker buoy)  en reel/haspel voor het geval je toch onvoorzien afdrijft. Een dubbele eerste trap is door de omstandigheden, diepte en zicht aan te bevelen. Verder is het prettig om drinken, een lunchpakket en zonnebrand mee te nemen.

 

Tocht.

De boot lag in de zeehaven en vertrok vrijwel onmiddellijk na onze aankomst. Er waren relatief weinig golven in het Waddengebied maar die namen iets toe op de Noordzee. De crew was uiterst vriendelijk en behulpzaam. De tocht ging naar een redelijk intact wrak van circa 30 meter lang was gezonken tijdens de tweede wereldoorlog. De Zeester heeft een autopilot en gaat in rechte lijn op zijn bestemming af.  Een aantal vaste teamleden waren al sinds zaterdag op de boot en lagen nog in de cabines te slapen en kwamen naar verloop van tijd naar boven.

 In een uitgebreide briefing werden vooraf de duik, de verankering en het in en uit water gaan besproken. Verder kan je als luisterend oor vele verhalen over voorgaande expedities en vondsten vernemen.

 De schipper lokaliseert het wrak met GPS coördinaten en de laatste meters door sonar. Zodra het wrak op de sonar zichtbaar is, wordt met een scheepstoeter de man aan de achterzijde gewaarschuwd en de ankerlijn gedropt. De boot vaart dan langzaam over het wrak en het kleine anker blijft dan met wat geluk aan het wrak hangen. Het onderste deel van de ankerlijn bestaat onder uit een ketting (tegen doorschuren) en hefboei voor het terughalen. Zodra het anker vastslaat, gaat een duiker naar beneden en maakt de ketting met een lus vast aan het wrak en klapt het anker in. Deze lus is later met een simpele pin snel te openen en met de hefballon is het geheel naar het oppervlak te brengen.  Het relatief kleine schip blijft met deze ankerlijn & daaleind aan het wrak hangen. Alle duikers gaan vanwege de stroming via deze lijn naar beneden en weer naar boven. Voor nood wordt achter het schip een 150 meter lange veiligheidslijn met een boei gehangen voor het geval duikers toch niet via de daal/stijg lijn naar boven komen. Raken de duikers de stijglijn kwijt, dan is het zaak de SMB te gebruiken. Er staat geen reddingsboot klaar hoewel er op het bovendek een inflatable ligt voor een echt noodgeval.

Deco duiken worden voor de veiligheid niet gemaakt.

Het vaste team duikt met Nitrox en heeft twee grote zuurstof cylinders aan boord om zelf op druk te kunnen mengen.

 

Om de WC schoon te houden worden mannen geacht in goed gebruik over de reling te urineren.

 

De duik

Deze zee was vrij rustig, beter dan de weerverwachting deed vermoeden met circa 0.3 meter golfslag. We kwamen circa 10:30 uur aan op de bestemming. Het vaste team van de Zeester maakt typisch twee duiken kort achterelkaar met als belangrijkste doel een wraktrofee zoeken. Ze zoeken naar bijzondere voorwerpen die goed geconserveerd zijn, vaak van koper en messing en zien het duiken niet als hoofdoel maar meer als een middel om hun verzameling uit te breiden. Naar zeggen kan je het hameren onder water horen maar wij waren even alleen. De uitrusting van het vast wrakteam bestaat uit een breekijzer en hamer. Ze duiken allemaal in droogpak en met een robuuste wing en 2x7 of 15 liter fles. De flesaansluitingen zijn vrijwel allemaal DIN.  Het vaste duikteam duikt in tegenstelling tot de norm voor efficiëntie vaak alleen.

 Cor en ik hebben tot circa 11:00 uur gewacht waarna de stroming redelijk was afgenomen. Over het zicht waren de meningen verdeeld en lag tussen de 1 en 2 meter. De duikers gaan vanaf de voorkant in het water en springen circa 2 meter naar beneden en moeten dan gelijk een kort lijn grijpen. Het was dus zaak duikbril en automaat goed te beschermen voor de impact maar ook direct de lijn te pakken. Via de lijn gingen we naar beneden waarna het vrij snel vrij donker werd. Cor begon met 200 bar en ik met 190 bar druk. Mijn luchtverbruik lag in het begin vrij hoog. Aan het einde van de lijn kom je lang de hefballon en ga via de ketting verder naar het wrak. Het wrak was rijkelijk begroeid en er waren vele grote Noordzee krabben te vinden. Alleen wat losse flessen op het wrak waren niet begroeid. Het vaste team had een gidslijn aangebracht. Zonder deze gids lijn of gebruik van een real wordt het terugvinden van de lijn een uiterst moeilijke opgave. Door de lichte stroming en duisternis had manoeuvreren rond het wrak meer weg van door een tunnel kruipen dan rond zweven. Doordat je achter elkaar lang de lijn manoeuvreert is het uitkijken dat je door de zwemvliezen van je voorganger niet je duikbril kwijtraakt. De stroming was matig en niet hinderlijk. De maximale duikdiepte was 24,6 meter en duiktijd was 26 minuten, nog binnen de nultijd (start->opstijging) en na een veiligheidsstop van 5 minuten op 5 meter had ik iets minder dan 50 bar over en Cor 70 bar. De temperatuur was voor mij aangenaam en voor Cor was het koud.  De duikpakken zaten aan het eind vol met kleine Krill die aan de stof bleef hangen. Zicht was naar zeggen dit jaar matig. In voorgaande jaren was op goede dagen af en toe zicht tot 10 meter en in zeldzame momenten tot 20 meter mogelijk.

Na het opstijgen, kan men via een lijn vanaf de voorkant langs de boot afdrijven naar de trap die halverwege hangt. De trap bestaat uit een enkele stang met treden en is goed met zwemvliezen te bestijgen. Het is zaak de automaat en duikbril tot het einde in/op te houden want je kunt bij een hoge golf terugvallen. Het water onder de trap moet vrij gehouden worden voor het geval een duiker terugvalt. De trap was met de geringe golfslag gemakkelijk te gebruiken.

De ankerlijn/daaleind wordt aan het eind door een duiker vrijgemaakt. De hefballon wordt met lucht gevuld en de pin getrokken.

 

Afsluiting/terugreis.

Na de duik deed het vaste team zich tijdens de lunch het bier goed smaken en werden warme knakworsten en boterhammen verstrekt. De terugreis werd in goed stemming volbracht. De golfslag nam zoals voorspeld toe tot circa 0.5 to 0.7 meter. Nabij de Waddeneilanden waren op de zandbanken vele zeehonden te zien. Na circa 2uur varen waren we terug in Laurensoog en gingen via de sluis naar de jachthaven. Aanleggen ging nogal rommelig mede doordat de vaste aanlegplek door een plezierjacht bezet was. Terugwandelen naar de parkeerplaats bij de zeehaven nam nogal wat tijd in beslag. Volgende keer is het misschien handiger in de sluis al uit de boot te stappen. Na afrekenen van de geringe kosten van Euro 40,- per persoon en afscheid reden we terug naar Assen.

 

Veiligheid

Om veilig te kunnen duiken naar wrakken op de Noordzee is een goede training en duikervaring essentieel. Afgezien van de duik is het grootste gevaar voor mannen om tijdens het urineren over de reling te vallen zonder dat de rest van de bemanning het merkt of opvalt.

 

Resume

Weersafhankelijk kostengunstig dagje weg voor de ervaren duiker met een hang naar avontuur. De bemanning was uitermate vriendelijk en professioneel en deze tocht is aan te bevelen.